Powiat obywatelski?

Budżet obywatelski stanowi wydzieloną część budżetu miasta, bądź gminy, o której przeznaczeniu decydują mieszkańcy. W ramach tego budżetu zgłaszane są oddolne projekty, które później podlegają weryfikacji poprzez głosowanie mieszkańców. Te, które otrzymają najwięcej głosów, kwalifikują się do realizacji w ramach budżetu danego miasta, bądź też gminy. W powiecie piaseczyńskim budżet obywatelski jest realizowany w trzech miastach: w Piasecznie (Gmina Piaseczno), w Górze Kalwarii (Gmina Góra Kalwaria) i w Konstancinie-Jeziornie (Gmina Konstancin-Jeziorna). Czy powstanie jeszcze jeden budżet obywatelski w powiecie piaseczyńskim?

Projekt uchwały
Starania o powstanie czwartego budżetu obywatelskiego w powiecie piaseczyńskim podjął się klub Prawa i Sprawiedliwości, który w dniu 1 lutego br. złożył u Przewodniczącego Rady Powiatu Piaseczyńskiego projekt uchwały wprowadzający w powiecie piaseczyńskim instytucję budżetu obywatelskiego (partycypacyjnego).

– Budżet obywatelski jest demokratycznym mechanizmem, w ramach którego mieszkańcy współdecydują o wydatkach publicznych samorządu w perspektywie roku budżetowego. W ocenie naszego Klubu, wprowadzenie budżetu obywatelskiego w powiecie włączy mieszkańców w proces decydowania o sprawach samorządu powiatowego oraz zwiększy ich zaangażowanie w sprawy powiatu – mówił Sergiusz Muszyński, przewodniczący lokalnych struktur Prawa i Sprawiedliwości.

Projekt uchwały określa zasady i tryb przeprowadzania konsultacji społecznych, terytorialny podział środków, zgłaszanie propozycji zadań, proces weryfikacji zgłoszonych przez mieszkańców zadań, głosowanie i obliczanie wyników.

W projekcie czytamy, że: „wysokość środków finansowych przeznaczonych na budżet obywatelski dzieli się na pulę powiatową oraz sześć pul gminnych, obejmujących sześć gmin wchodzących w skład powiatu piaseczyńskiego”. Pula powiatowa jest przeznaczona tylko na realizację zadań służących mieszkańcom całego powiatu piaseczyńskiego. Co wprost oznacza, że finansowane z niej zadania dotyczą potrzeb więcej, niż jednej gminy. Natomiast pule gminne przeznaczone są tylko na realizacje potrzeb mieszkańców poszczególnych gmin powiatu piaseczyńskiego.

Jeśli chodzi o formę zgłaszania propozycji do budżetu obywatelskiego, to jest ona bardzo podobna, do tych już realizowanych w ramach gmin. Propozycje zdań zgłasza pełnoletni mieszkaniec powiatu piaseczyńskiego. W przypadku ubiegania się o środki finansowe z puli powiatowej, taki wniosek musi być poparty podpisami 15 mieszkańców powiatu piaseczyńskiego. W przypadki puli gminnej wymagania są niższe, bo potrzebne jest tylko 10 podpisów.

Po zgłoszeniu wniosku z propozycją realizacji zadania w ramach budżetu obywatelskiego podlegają one weryfikacji. Tej ma dokonywać Zespół ds. budżetu obywatelskiego, który corocznie miałby powoływać Starosta Piaseczyński w drodze zarządzenia. Zespół dokonywałby weryfikacji zgłoszonego projektu w następujących kryteriach: zgodności z wymogami formalnymi, weryfikację proponowanych kosztów realizacji zadania oraz ich rodzaj, wykonywalność techniczną, zgodność zgłoszonego zadania z obowiązującymi w gminach planami zagospodarowania przestrzennego, zgodność z obowiązującymi przepisami prawa i niegenerowania kosztów utrzymania niewspółmiernie wysokich do wartości proponowanego zadania.

Ostatecznej weryfikacji zadań do realizacji w ramach budżetu obywatelskiego dokonywaliby pełnoletni mieszkańcy powiatu piaseczyńskiego, w głosowaniu. Każda uprawniona osoba mogłaby oddać tylko jeden głos na zgłoszone zadanie z puli powiatowej oraz tylko jeden głos na zadanie z puli gminy, w której mieszka. W przypadku stwierdzenia oddania przez jedną osobę większej liczby głosów wszystkie głosy oddane przez tę osobę uznawałoby się za nieważne. Na podstawie wyników Zespół ds. budżetu obywatelskiego sporządzałby protokół zawierający liczbę głosów oddanych na poszczególne zadania. Tak sporządzony protokół miałby trafiać do Zarządu Powiatu. Na podstawie protokołu Zarząd dokonywałby w formie uchwały zatwierdzenia zadań wybranych do realizacji w ramach budżetu obywatelskiego. Realizatorem tych zadań byłby powiat piaseczyński.

Jak działa budżet obywatelski w innych powiatach?
W 2018 roku Starostwo Powiatowe w Sochaczewie zdecydowało się na wprowadzenie budżetu partycypacyjnego. Z propozycją utworzenia budżet wyszli sami mieszkańcy, którzy w 2017 roku zgłosili potrzebę utworzenia budżetu obywatelskiego w powiecie sochaczewskim. Mieszkańcy chcieli mieć możliwość decydowania, na jakie zadania ma być przeznaczona część środków z budżetu powiatu, a także realizować własne pomysły i mieć swój wkład w rozwój powiatu sochaczewskiego. W pierwszym roku działania budżetu obywatelskiego zdecydowano się na trzy projekty miękkie i jeden twardy:

Projekty miękkie:
1. „Język angielski dla każdego” – kurs nauki języka angielskiego dla mieszkańców z terenu powiatu sochaczewskiego. Szacunkowy koszt projektu 50.000 zł brutto. Ilość oddanych głosów to 2745 szt.
2. „Kino letnie w Gminie Nowa Sucha” – kino plenerowe przeznaczone dla wszystkich mieszkańców powiatu sochaczewskiego. Szacunkowy koszt projektu 15.000 zł brutto. Ilość oddanych głosów to 995 szt.
3. „Średniowieczne korzenie Powiatu Sochaczewskiego” – cykl pokazów rycerskich na terenie powiatu sochaczewskiego. Szacunkowy koszt projektu 50.000 zł brutto. Ilość oddanych głosów to 393 szt.

Projekt twardy:
1. „Modernizacja boiska trawiastego – budowa bieżni, skoczni w dal i rzutni do pchnięcia kulą przy ZSRCKU w Sochaczewie”. Szacunkowy koszt projektu 775.342 zł brutto. Ilość oddanych głosów to 4 626 szt.

W 2019 roku planowana jest kolejna edycja budżetu obywatelskiego w powiecie sochaczewskim. Aktualnie trwają konsultacje społeczne w tej sprawie.

Prawdziwym liderem w realizacji budżetu obywatelskiego jest powiat toruński, który wystartował z pierwszą edycją już w 2016 roku. Na realizację zadań w ramach pierwszego budżetu obywatelskiego w powiecie toruńskim przeznaczono kwotę: 200 000 zł, w tym:

– na realizację zadań z puli lokalnej – 130 000 zł,
– na realizację zadań z puli powiatowej – 70 000 zł.

W ramach tej puli środków finansowych zrealizowano wiele różnorodnych zdań:

1. Turniejowe spotkanie w Górsku.
2. II Święto Truskawki.
3. Wakacje w Grzywnie.
4. Siłownia zewnętrzna w Łążynie i Bierzgłowie.
5. Boiska do siatkówki plażowej.
6. Spotkania muzyczne – Muzyka mistrzów. (Powiatowy konkurs piosenki).
7. Nagranie płyty przez Powiatową i Miejską Orkiestrę Dęta w Chełmży.
8. Warsztaty kulinarne – „Ziemi toruńskiej”.
9. I Forum Biznesu Powiatu Toruńskiego.

Każde z tych zadań zmieniło powiat toruński, a co najważniejsze w kolejnych edycjach budżetu obywatelskiego, mieszkańcom nie zabrakło kreatywności i zgłaszali kolejne świetne inicjatywy.

Na podobną aktywność, ale już mieszkańców powiatu piaseczyńskiego liczą przedstawiciele Prawa i Sprawiedliwości: „Uważamy projekt jako pozytywny, włączający mieszkańców powiatu w proces decydowania o sprawach samorządu powiatowego. Powinien zostać poparty ponad podziałami politycznymi” – czytamy w oficjalnym komunikacie prasowym.

Koalicja, ale czy Obywatelska?
Wiele w tej sprawie będzie teraz zależeć od radnych Koalicji Obywatelskiej, którzy mają większość w Radzie Powiatu Piaseczyńskiego. Same głosy przedstawicieli Prawa i Sprawiedliwości i klubu Nasza Gmina-Nasz Powiat, to zdecydowanie za mało, aby projekt zyskał wymaganą większość głosów… Projekt uchwały powinien być rozpatrywany na najbliższej sesji Rady Powiatu Piaseczyńskiego.

Autor: Kamil Myszyński

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *